Przejdź do głównej treści Przejdź do wyszukiwarki

Wierzbowa

Miejscowość Wierzbowa 

Wieś w gm. Gromadka położona 24 km na północny wschód od Bolesławca, przy linii kolejowej Berlin - Wrocław. Linia kolejowa wybudowana została w 1875 r., po której w roku 1936 kursowały najszybsze pociągi w ówczesnej Europie tzw. "Latający Ślązak", osiągający prędkość 160 km/h. Na początku swojego istnienia Wierzbowa nazywała się "Rucken-grzbiet". W 1736 roku zwana już "Ruckenwalde". Jest to typowy toponim, a stara nazwa składała się z trzech członów, które należy rozumieć, jako Zalesione Wzgórze na Błoniach. Według legendy założyli ją węglarze w XII w.. Pierwsi węglarze wybudowali swoje piece w miejscu, gdzie później usytuowano cmentarz. Wierzbowa wchodziła w skład lenna zamkowego w Bolesławcu i w 1594 r. została zakupiona przez bolesławiecką radę miejską. Po roku 1654 wierni z miejscowej parafii musieli uczęszczać na nabożeństwa, które odprawiane były w świątyniach w Starym Łomie i Chocianowie. Dopiero po 23 grudnia 1755 r. nowo powstała gmina otrzymała królewską koncesję na budowę własnego kościoła. Na początku gmina w Wierzbowej podporządkowana była zborowi w Osłej, skutkiem, czego przez 10 lat nie odprawiano nabożeństw. Po dłuższym konflikcie i procesie, a także królewskiej interwencji w roku 1766, ukonstytuowała się gmina ewangelicka. Do gminy należeli niegdyś jedynie wierni z Pasternika, a także z Nowej Kuźni oraz oczywiście z Wierzbowej. Nieliczni katolicy musieli dojeżdżać na msze do dalekiego Kraśnika Dolnego. Jeżeli chodzi natomiast o szkołę, to lokalni kronikarze cytują "Kronikę Szkolną z Wierzbowej" z roku 1829, wg, której żona jednego z pastorów nauczała dzieci miejscowych wiernych. 

Ważne daty to m.in.:

 • 9 lipca 1839 r. - pożar, w którym spłonęło 9 gospodarstw
 • 1871 r. - Hermann Wiemer założył pierwszy we wsi tartak parowy
 • 29 lipca 1880 r. - pożar pochłonął dwie chłopskie zagrody
 • 16 czerwca 1881 r. - otwarcie pierwszego w Wierzbowej urzędu pocztowego
 • 1920 r. - założono Urząd Stanu Cywilnego, któremu podporządkowane były Wierzbowa, Nowa Kuźnia i Pasternik
 • 1925 r. - znajdowały się - ścieralnia drewna, tartak, huta, kopalnia torfu, stary wiatrak i punkt radiowy
 • Po II wojnie światowej w Wierzbowej osiedlili się żołnierze II Armii WP

 

 

Zabytki we wsi Wierzbowa, które warto zobaczyć: 

 • Kościół filialny p.w. Niepokalanego Poczęcia NMP - dawny kościół ewangelicki, wzniesiony został w 1756 r. z drewna i gliny (mur pruski). Rozbudowano go w 1847 r., w 1875 r. wyposażono w nowe organy, a wieża świątyni została podwyższona i pokryta gontem w roku 1819. Ołtarz kościoła w Wierzbowej przyjechał z kresowej Duliby w Tarnopolskim. Przywiózł go pan Adam Franczak z księdzem Ziomkiem. W latach 1945-1946, zabudowany został w Chocianowie, gdzie posługę pełnił ks. Ziomek, a następnie razem z księdzem przyjechał do Wierzbowej, ponieważ w dotychczasowym kościele był tylko krzyż.
 • Dzwony kościoła w Wierzbowej niestety zostały przeznaczone do przetopienia w hutach na cele militarne. Obecnie jednak na wieży wisi dzwon, pochodzący z okresu jej podwyższenia, znajduje się na nim inskrypcja "Dla uhonorowania Boga i Chrystusa".
 • Na podeście półpiętra stoi wiekowy mechanizm, niestety od dawna już nieczynnego zegara. W przedsionku, po lewej stronie maleńkiego pomieszczenia ustawiono chrzcielnicę przypominającą kształtem podobny obiekt z Krzyżowej, różniącą się jednak wielkością, smukłością i okrągłym kształtem wgłębienia na święconą wodę. Umieszczone w nim cynowe, płaskie naczynie opatrzone jest datą 1824 r. oraz nazwą miejscowości Buchwald - Bukowy Las.
 • Na dziedzińcu znajdujemy trzy kapliczki, przy czym dwie z nich powstały przez adaptację dawnych pomników. Monument z prawej strony to najprawdopodobniej obelisk upamiętniający kiedyś ofiary wojny 1870-1871, natomiast obiekt położony z tyłu świątyni poświęcono przed laty żołnierzom I wojny światowej.
 • Budynek stacji kolejowej, charakteryzuje się drewnianym zadaszeniem części peronu. Powstał on w pierwszych latach XX wieku. Obecnie dawna poczekalnia i służbowe pomieszczenia dworcowe stoją puste, a na zapleczu oraz na wyższych kondygnacjach zamieszkują ludzie. Na peronie nie sposób nie zauważyć wspaniały okaz klonu o średnicy niemal 150 cm, jak również trzy żeliwne płytki, opatrzone symbolem korony z umieszczonym pod nim godłem niemieckiej kolei.
 • Przy głównej drodze rośnie ogromny dąb, pomnik przyrody, noszący nazwę "Werszyhora".
 • Mogiła zwana "Luchs Ilse" - miejsce, które przed wojną znali wszyscy mieszkańcy i traktowali je, jako przestrogę, ponieważ za dawnych czasów miała tam podczas prania bielizny utonąć kobieta.

We wsi znajdują się także domy murowane i murowano - szachulcowe z XIX w.. W pobliskim lesie można zobaczyć resztki Wałów Śląskich (umocnień średniowiecznych).

 

Kontakt

Gminny Ośrodek Kultury

i Biblioteka w Gromadce

ul. Szkolna 9

59-706 Gromadka

NIP: 612-18-60-992

tel. 75 738 23 48

tel. 75 738 23 96 (Biblioteka)


e-mail: gokibgromadka@onet.pl


Nr rachunku bankowego:

BS w Chojnowie - Oddział w Gromadce

63 8644 0000 0264 8839 2000 0010

Biuletyn Informacji Publicznej

Zegar

Kalendarium

Rok wcześniej Miesiąc wcześniej
Październik 2017
Miesiąc później Rok później
Pon Wt Śr Czw Pt Sb Nie
25 26 27 28 29 30 1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31 1 2 3 4 5

Imieniny

Polecamy: